Aan zet met duurzame inzetbaarheid
Wat vraagt duurzame inzetbaarheid van bestuurders? Tijdens de masterclass op 12 mei, de Dag van de Zorg, stonden bestuurders van NVZ-leden stil bij deze vraag. De conclusie: duurzame inzetbaarheid is niet exclusief een HR-onderwerp, maar een strategisch vraagstuk dat vraagt om leiderschap, focus en duidelijke keuzes in hoe we het werk organiseren. De instrumenten en data zijn er, onder meer dankzij het Preventieplan, maar kunnen nog beter worden benut.
De druk op zorgorganisaties neemt al jaren toe, memoreert VieCuri-bestuurder Nastasja Cornelissen en lid van de bestuurlijke adviescommissie Arbeid: “We zien een stijgend ziekteverzuim en toenemende uitstroom, vaak al binnen twee jaar. Dus alles wat we kunnen doen aan behoud is belangrijk. Voorkom dat medewerkers vertrekken door in te zetten op zeggenschap, welzijn en werkplezier en het verminderen van administratielast. We zien óók dat duurzame inzetbaarheid mogelijk is dankzij afspraken in de cao, zoals balansverlof en levensfasebudget.”
Iedereen heeft wel wat
Anouk ten Arve, hoofd Kennis en Innovatie Vitaliteit sector zorg en welzijn bij PGGM, benadrukt dat verzuim en verloop een bedrijfsorganisatorisch vraagstuk is en geen individuele problemen. Zij stelt dat aandacht voor duurzame inzetbaarheid van zorgprofessionals hard nodig is. “Iedereen heeft wel wat: 40% van medewerkers tussen 40 en 70 jaar heeft een chronische aandoening. Veel medewerkers combineren hun werk met mantelzorg of het gezinsleven. Allerlei individuele maatwerkoplossingen voor duurzame inzetbaarheid zijn goedbedoeld, maar lang niet altijd doeltreffend.”
Hoe kan een organisatie dan uit die negatieve spiraal komen: hoge werkdruk, hoog verzuim, nog meer werkdruk voor het team, en als gevolg meer uitstroom? Daarop geeft het landelijke preventieplan van IZZ, FWG en PGGM voor de zorgsector antwoord. Het is gebaseerd op een grootschalige analyse van personeelsdata en dat leverde duidelijke conclusies op.
Zo zijn tijdelijke contracten een belangrijke voorspeller van uitstroom: het continue komen en gaan van collega’s werkt ontregelend voor teams. Ook zijn de fysieke arbeidsomstandigheden bepalend voor behoud. Denk aan afdelingen die de hele dag werken zonder daglicht. Verder blijken hoge contracturen en onregelmatig werken het risico op verzuim te vergroten.
Wat werkt in de praktijk?
Het Martini Ziekenhuis was een van de deelnemers aan het Preventieplan. Laura Sol, directeur P&O, vertelt wat de data-analyse hen heeft opgeleverd. Zo bleek dat een deel van het verloop en verzuim voorkomen kan worden door eerder het gesprek te voeren.
Ook aannames kloppen vaak niet, bijvoorbeeld over waarom medewerkers nou eigenlijk vertrekken. Het ziekenhuis kon met deze inzichten gerichte aanpassingen doorvoeren, zoals investeren in leiderschapsontwikkeling, helder maken wie waar verantwoordelijk voor is en beter luisteren naar wat er speelt in teams. Laura Sol: “Misschien wel de belangrijkste les: Begin. Ook als je het nog niet precies weet.”
Over de masterclass
De NVZ organiseert maandelijks een masterclass voor bestuurders (raden van bestuur/directies) over een actueel onderwerp. Tijdens de online masterclass worden deelnemers in een uur bijgepraat over een inhoudelijk thema door sprekers van binnen en buiten de sector. Alle masterclasses vinden plaats op een dinsdag van 8.00 - 9.00 uur. Meer informatie: arbeid@nvz-ziekenhuizen.nl.