juli t/m december 2008

De Raad van State deed op 19 november uitspraak over de zogeheten ‘vermogensklem’. Deze zaak was aangespannen door o.a. de NVZ. Ziekenhuizen mogen volgens de Raad zonder tussenkomst van de overheid zelf blijven beslissen over de opbrengst van de waarde van hun grond en gebouwen. De uitspraak verandert materieel weinig aan de bestaande situatie, maar bevestigt vooral het eigendomsrecht van de ziekenhuizen.

Net als in het bedrijfsleven staat risicomanagement ook in de zorgsector volop in de belangstelling. Ook in de zorg is risicomanagement een juridische verplichting geworden. Hiernaast neemt op inhoudelijke gronden zoals de marktwerking in de zorg, de druk van cliënten en overheid en de invoering van de DBC’s, het belang van risicomanagement voor zorginstellingen sterk toe.

Ziekenhuizen zijn verheugd dat minister Klink van Volksgezondheid, Welzijn en Sport de Tweede Kamer heeft laten weten vast te houden aan de uitbreiding van het onderhandelbare deel van de zorg, het B- segment.

Vanaf vandaag is de nieuwe Cao Ziekenhuizen 2008-2009 in digitale vorm te raadplegen via de NVZ-website. In september zijn de gedrukte exemplaren van de nieuwe cao beschikbaar en zal ook een pdf-bestand online komen te staan. U kunt het nieuwe cao-boekje alvast bestellen.

De afspraken over de doorvertaling van het cao-akkoord van 15 mei 2008 naar de AMS die door de LAD en de NVZ zijn gemaakt, zijn inmiddels definitief goedgekeurd. De salarisverhoging van 3,25% kan met terugwerkende kracht tot 1 juni 2008 uitbetaald worden.

Dit jaar staan in het NVZ Jaarverslag de onderwerpen veiligheid, kwaliteit en vastgoed extra in de belangstelling er is op deze onderwerpen in 2007 veel resultaat behaald. De juridische wapenfeiten, zowel van de leden als van de NVZ), trekken daarbij de aandacht. Ze passen in een trend die waarneembaar is in samenleving en branche die zich laat aanduiden als 'de weg van de juridisering'. Als argumenten niet overtuigen, moet het recht dat doen.

De NVZ vereniging van ziekenhuizen, Orde van Medisch Specialisten, Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland en het Landelijk Expertisecentrum Verpleging en Verzorging zijn gezamenlijk het programma gestart om alle ziekenhuizen en de daarin werkende zorgprofessionals te ondersteunen.

De veranderingen in de gezondheidszorg stimuleren ondernemerschap in de zorg en creëren meer concurrentie. Alle betrokken partijen bereiden zich voor op hun rol. Zo ook de zorgconsument. Meer dan ooit wordt de zorgconsument partij binnen de relatie zorgverzekeraar, zorgverlener en zorggebruiker. De NVZ heeft een contract afgesloten met Casemanagement Groep voor het afnemen van de Trendwatch Zorgconsument van 2007, 2008, 2009.

Net als in het bedrijfsleven staat risicomanagement ook in de zorgsector volop in de belangstelling. Ook in de zorg is risicomanagement een juridische verplichting geworden. Hiernaast neemt op inhoudelijke gronden zoals de marktwerking in de zorg, de druk van cliënten en overheid en de invoering van de DBC’s, het belang van risicomanagement voor zorginstellingen sterk toe.

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) heeft op verzoek van de NVZ en de Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra (NFU) besloten om, als gevolg van de uitbreiding van het B-segment per 2009, de schoning van het FB-budget lokaal in te vullen. Door deze mogelijkheid krijgen ziekenhuizen de kans om onder andere ongewenste effecten zoals negatieve budgetten te voorkomen. Daardoor kan meer tegemoet worden gekomen aan specifieke lokale situaties, een wens die door meerdere ziekenhuizen bij schoning in 2008 is geuit.

Onlangs heeft het Netwerk Toekomstige Maatschappelijke Onderneming (NTMO) een tegenvoorstel ingediend bij minister Hirsch Ballin over de nieuwe rechtsvorm maatschappelijke onderneming (MO). Over dit tegenvoorstel neemt het kabinet in het najaar een standpunt in.

Zorgverzekeraars en ziekenhuizen krijgen van het kabinet meer ruimte voor vrije onderhandelingen over prestaties van ziekenhuizen in 2009. Dit zogenaamde B-segment breidt uit van 20 naar 32 procent. Tijdens het congres ‘Liberalisering in de ziekenhuiszorg’ op 28 oktober 2008 hoort u wat dit betekent voor ziekenhuizen, medisch specialisten, zorgverzekeraars en patiënten. In een efficiënte middag van 13.30-17.30 uur praten experts u bij over de laatste ontwikkelingen.

Schrijf u nu in voor het HSMR-congres van vrijdag 31 oktober in stadion Galgenwaard te Utrecht. Na het bijwonen van deze dag heeft u onder meer een antwoord op de volgende vragen: Welke interventies zijn relevant voor de totstandkoming van het cijfer? Hoe kunt u het mortaliteitscijfer positief beïnvloeden? Wat zijn de consequenties van de invoering van het HSMR-systeem? Hoe voert u een HSMR systeem in uw organisatie in? Hoe gaat u om met mediavragen over het mortaliteitscijfer?

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) wil vanaf 2010 een aantal ziekenhuizen de mogelijkheid bieden winst uit te keren. De NVZ pleit al langer voor onderzoek naar deze mogelijkheid, omdat ziekenhuizen nu vaak over te weinig eigen vermogen beschikken om in de kwaliteit van de zorg en vernieuwende maatregelen te kunnen investeren.

Met de op 14 juli 2008 gepubliceerde regelwijziging is het startschot gegeven voor actie E, sociale innovatie. Vanaf 1 oktober 2008 om 09.00 uur tot en met 31 oktober 2008 om 17.00 uur, kunnen aanvragen ingediend worden voor projecten gericht op sociale innovatie. Er is voor het tijdvak oktober 2008 een subsidiebudget beschikbaar van € 7 miljoen.

Het bestuur van de NVZ is namens de leden een nieuwe collectieve overeenkomst aangegaan met Videma inzake tv-uitzendingen en video’s in ziekenhuizen. De nieuwe overeenkomst gaat met terugwerkende kracht in per 1 januari 2007 en loopt af op 31 december 2010. Over de jaren 2004 – 2006 had de NVZ al eerder een collectief contract afgesloten met Videma.

Het nieuwe Martini Ziekenhuis is één van de Nederlandse projecten die genomineerd zijn voor de World Architecture Festival Awards. Uit een totaal van ruim zevenhonderd inzendingen zijn hiervoor 224 projecten uit 43 landen genomineerd. Het Martini Ziekenhuis gaat eind oktober als enige Nederlandse inzending in de categorie ‘health’ naar de eindronde in Barcelona.

Het stagefonds in de zorg is deze week van start gegaan. Zorginstellingen die in het studiejaar 2007-2008 stageplaatsen hebben geboden, komen daarmee in aanmerking voor een vergoeding van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). De instellingen ontvangen nog deze week een brief met een ingevuld aanvraagformulier dat tot half oktober kan worden ingestuurd.

Het Nationaal Borstkanker Overleg Nederland (NABON) heeft zijn richtlijn voor heroperaties bij borstsparende operaties per 1 april 2008 bijgesteld naar 20% heroperaties voor invasieve tumoren en 30% heroperaties voor het voorloperstadium.

Ziekenhuizen onderschrijven de lijn die minister Klink in de begroting van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport voor 2009 heeft neergezet. Uit de voornemens blijkt dat de minister voor de curatieve sector prioriteit geeft aan de thema’s vergroting van de marktwerking, kwaliteit en innovatie. De NVZ ondersteunt dit, maar vindt dat de minister enkele onzekerheden moet wegnemen om deze thema’s tot volle wasdom te laten komen.

Het algemene oordeel van publiek en patiënten over ziekenhuizen is verbeterd van een 6,9 in 2006 naar een 7,1 in 2008. Dat blijkt uit een onderzoek dat onderzoeksbureau Synovate in opdracht van de NVZ heeft gehouden. Het onderzoek is een vervolg op een in 2006 gehouden nulmeting.

Door de vrije marktwerking in de zorg zijn ziekenhuizen momenteel gedwongen stevig te concurreren met andere ziekenhuizen. Niet alleen in het zorgaanbod of met betrekking tot het organisatorische beleid, maar ook in het goed bedienen van een steeds kritischer zorgconsument.

Met dank aan het programma Sneller Beter zijn ziekenhuizen in staat gebleken de zorg voor de patiënt versneld te verbeteren. Sneller Beter heeft veel in beweging gezet, een beweging die niet meer te stoppen is. Dit bleek op de drukbezochte slotconferentie op 2 oktober 2008, waar de ziekenhuizen het grootschalige, landelijke programma ‘Sneller Beter’ afsloten.

De commissie-Havermans, die de minister adviseert over nadeelcompensatie bij het beëindigen van nacalculatie op bouw, heeft haar advies op 30 september aan de minister aangeboden. De openbaarmaking van het advies laat echter op zich wachten.

Door het landelijke programma Sneller Beter hebben ziekenhuizen de zorg voor patiënten snel verbeterd. Dat bleek tijdens de drukbezochte slotconferentie in Den Haag. ‘De beweging die door Sneller Beter is ingezet, is niet meer te stoppen’, concludeerden de aanwezigen. De drie pijlers van het programma Sneller Beter - bewustwording, transparantie en concrete verbetertrajecten – zijn een belangrijke katalysator gebleken.

Door de kredietcrisis zijn financiële instellingen strenger geworden in hun voorwaarden en criteria. En dat heeft u vast al gemerkt de laatste maanden! En dat niet alleen: een andere trend is dat u steeds flexibeler moet omgaan met uw vastgoedpositie. Vastgoedmanagement is dan ook een competentie waar ieder ziekenhuis zich in moet bekwamen. Maar de toekomst is onduidelijk. Welke perspectieven heeft u? Op welke zekerheden kunt u nog rekenen en op welke (al lang) niet meer?

Op 10 oktober 2008 presenteert de Inspectie voor Gezondheidszorg haar 2e TOP-rapport (Toezicht Operatief Proces) over de peroperatieve veiligheid. Ziekenhuizen en betrokken beroepsgroepen treffen extra maatregelen.

Minister Klink van VWS biedt ziekenhuizen geen lange termijn perspectief over bouwkosten. Wel biedt hij hierover meer zekerheid voor de korte termijn. Ziekenhuizen vinden het positief dat de minister een gefaseerde overgang in de nacalculatie hanteert. Maar hij biedt geen duidelijk eindperspectief bij de deregulering van de bouwkosten. Hierdoor lopen de investeringsplannen van ziekenhuizen vast en worden innovaties en prestatieslagen bemoeilijkt. Het belemmert de toegang tot financiering op het meest ongelukkige moment.

Het model van een persoonlijk levensfasebudget krijgt gestaag vorm. In een aantal sessies hebben cao-partijen hier uitvoerig over gesproken. In september zijn cao-partijen, onder begeleiding van PGGM, gestart met de uitwerking van de cao-afspraak over het levensfasebeleid.

Persoonlijke benadering wordt voor de zorgconsument steeds belangrijker. Dit is een van de opvallende uitkomsten van de Trendwatch Zorgconsument 2008 die deze week is verschenen. De dominante keuzefactoren blijven echter geld en afstand. Mensen die voor zorg of behandeling worden doorverwezen, vragen zich als eerste af of de behandeling door hun verzekeraar wordt vergoed. Vervolgens zoeken zij een aanbieder dicht bij huis.

Starten als manager of medewerker in een ziekenhuis is vaak - zeker voor hen die niet afkomstig zijn uit de zorg – een ware ontdekkingsreis. Welke regels zijn er van toepassing, wat voor soort mensen werkt er, welke gedragscodes zijn belangrijk, hoe zit de organisatie in elkaar, hoe wordt het geheel gefinancierd, welke randvoorwaarden en eisen kun je stellen en welke ook vooral niet?

Door de vrije marktwerking in de zorg zijn ziekenhuizen momenteel gedwongen stevig te concurreren met andere ziekenhuizen. Niet alleen in het zorgaanbod of met betrekking tot het organisatorische beleid, maar ook in het goed bedienen van een steeds kritischer zorgconsument. En wat dacht u van het werven en behouden van kwalitatieve medewerkers? Het verlies van een patiëntengroep of specialist aan de concurrent komt dan ook steeds vaker voor.

Het bureau de Praktijk heeft in opdracht van de NVZ een impactanalyse uitgevoerd van het nieuwe DBC structuur. De analyse is gedaan omdat ziekenhuizen zich in 2009 fors moeten inspannen om de nieuwe DBC systematiek per 2010 te kunnen gebruiken. De Praktijk heeft onderzocht wat de impact van het verbeterplan voor ziekenhuizen is. Het bijgevoegde rapport schetst dit beeld. Daarnaast bevat de impactanalyse een goede uitleg van de noodzaak en het eindperspectief van de nieuwe productstructuur.

De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) moet vooral doorgaan met het scherp houden van ziekenhuizen en de daar werkzame professionals, maar moet zich niet laten leiden door profileringsdrift. De NVZ vereniging van ziekenhuizen (NVZ) en de Orde van Medisch Specialisten (Orde) roepen de IGZ op het aantal en de toon van haar rapporten te matigen.

De invoering van het landelijk Elektronisch Patiënten Dossier (EPD) zal de informatiebeveiliging in ziekenhuizen fors verbeteren. Dit stelt de NVZ in reactie op het rapport ‘informatiebeveiliging in ziekenhuizen voldoet niet aan de norm’ dat de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) en het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP) vandaag openbaar hebben gemaakt.

In een brief van 30 oktober, recent openbaar gemaakt op haar site, signaleert de NZa een aantal effecten die de kredietcrisis bij zorginstellingen veroorzaakt. Vooral de hogere rente, de moeizamere toegang tot kapitaal en mogelijk slechte beleggingen kregen aandacht.

Op zaterdag 8 november is Kees de Jong, de eerste directeur van de NVZ vereniging van ziekenhuizen, overleden. Hij is maar 56 jaar geworden. Al eerder hebben wij door een ernstige ziekte afscheid van hem moeten nemen als directeur. Dat gebeurde toen hij direct na afloop van een ledenvergadering in Nieuwegein getroffen werd door een herseninfarct. Met grote bewondering hebben wij de jaren daarna gezien hoe hij ondanks de afasie op bewonderenswaardige wijze inhoud heeft gegeven aan het leven dat hem nog restte.

Het Gerechtshof in Arnhem heeft beslist dat het Amphia-ziekenhuis niet als een publiekrechtelijke instelling moet worden aangemerkt. Dit heeft grote gevolgen voor andere ziekenhuizen, met name wat betreft de vraag of ziekenhuizen hun opdrachten Europees moeten aanbesteden.

Het ‘Eindrapport productstructuur Revalidatie’ is voor leden van de NVZ te downloaden. Dit rapport bevat alle technische achtergrondinformatie op basis waarvan de productstructuur revalidatiegeneeskunde is ontwikkeld. Deze informatie is voornamelijk relevant voor de ziekenhuizen met revalidatiegeneeskunde in huis In samenwerking met diverse belanghebbende, zoals revalidatie instellingen, revalidatieafdelingen in ziekenhuizen, Revalidatie Nederland, de Nederlandse Vereniging van Revalidatieartsen, ministerie van Volksgezond, Welzijn en Sport, de Nederlandse Zorgautoriteit en de NVZ heeft DBC onderhoud de afgelopen 2 jaar gewerkt aan het ontwikkelen van deze productstructuur.

Op 18 mei 2009 gaat het Europese HOPE uitwisselingsprogramma weer van start. Maximaal 175 “health managers” worden uitgewisseld tussen ruim 25 deelnemende landen in Europa. Ook vanuit Nederland kunnen instellingen en (aankomende) managers weer een unieke ervaring opdoen. Dit gebeurt door 4 weken lang bij elkaar in de “keuken te kijken”, om op die manier kennis te maken met en te leren van de verschillende gezondheidszorgsystemen en gezondheidszorginstellingen in Europa. De ideeën en ervaringen die zij daarbij opdoen hebben zowel voor henzelf als voor hun (gast)instelling, een grote meerwaarde.

Het Rijnstate Ziekenhuis uit Arnhem, onderdeel van de Alysis Zorggroep, heeft de Nationale Patiëntveiligheid Award gewonnen. Het initiatief van verpleegkundige Rommy te Vaarwerk en intensivist Frank Bosch, de oprichting en inzet van een Spoed Interventieteam, werd gekozen uit in totaal vijftien inzendingen. NVZ-directeur Gita Gallé gaf voorafgaand aan de uitreiking van de award in ziekenhuis Rijnstate een uitgebreide presentatie over stand van zaken op het gebied van de patiëntveiligheid.

Ruurd-Jan Roorda (50), voorzitter van de raad van bestuur van de St. Anna Zorggroep, is tijdens de algemene vergadering van woensdag 3 december benoemd tot bestuurslid van de NVZ voor een eerste periode van drie jaar.

Voor leden van de NVZ is de nieuwe hygiënecode bij het voedingscentrum beschikbaar. Deze hygiënecode vervangt de 'Hygiënecode voor de voedingsverzorging in zorginstellingen' 2001. De 'Hygiënecode voor de voedingsverzorging in zorginstellingen en Defensie' is een online hygiënecode. En is beschikbaar met een inlognaam en een wachtwoord. Deze vindt u na het inloggen op deze NVZ website aan de linkerkant onder thema’s (hygiënecode).

De NVZ vindt dat de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) met de aangekondigde maatregel om intensive care afdelingen te sluiten overhaast en onzorgvuldig te werk gaat. “Natuurlijk onderschrijven wij de taak van de inspectie om te toetsen of ziekenhuizen voldoen aan richtlijnen. En ik begrijp ook dat ze af en toe wat druk moeten uitoefenen om dingen te realiseren,” reageert Gita Gallé, directeur. “Maar als je nog voordat je met het rapport uitkomt, je lijst terug moet brengen van tien naar vier, dan is dat onzorgvuldig.”

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) heeft de minister van VWS geadviseerd over de wijze waarop de overgang naar volledige prestatiebekostiging op verantwoorde wijze kan wordt gemaakt. De NZa adviseert om per 2011 over te stappen op volledige prestatiebekostiging op basis van de nieuwe productstructuur DOT. De NZa acht het voor een zorgvuldige overgang wel noodzakelijk om deze vergezeld te laten gaan van een transitiepad om de risico’s voor zorgaanbieders en verzekeraars zoveel mogelijk te beperken.

Dit jaar geen filmpje, maar een heuse scheurkalender. Voor deze kalender zijn de posters gebruikt die in bijna 70 ziekenhuizen zijn gemaakt voor de imagocampagne . Al deze beelden zijn op deze scheurkalender overzichtelijk achter elkaar gezet. ‘Echte’ medewerkers en patiënten verwoorden én verbeelden zo de waarde van de ziekenhuisbranche in Nederland.