Patiënten krijgen volgens de richtlijnen dure geneesmiddelen voorgeschreven. Bovendien staan medische overwegingen voorop bij het bepalen van het behandelbeleid. Dit is een belangrijke conclusie van dossieronderzoek dat door EMGO+ en het NIVEL werd uitgevoerd naar het voorschrijven van geneesmiddelen voor borstkanker en de ziekte van Kahler. Aanleiding van het onderzoek waren vragen van de Tweede Kamer in 2008, die volgden op signalen van patiëntenorganisaties over vermeende onderbehandeling van patiënten met dure geneesmiddelen in ziekenhuizen. Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport(VWS).
Richtlijnen leidend
In het onderzoek is specifiek gekeken naar het gebruik van de dure medicijnen Trastuzumab (voor borstkanker) en Bortezomib (voor de ziekte van Kahler) en de factoren die een rol spelen bij de afweging een patiënt wel of niet met deze geneesmiddelen te behandelen. In beide gevallen bleken de medicijnen terecht voorgeschreven te zijn en waren de redenen, zoals slechte conditie van de patiënt bij mammacarcinoom en alternatieve behandelmogelijkheden bij de ziekte van Kahler, legitiem om van behandeling met deze middelen af te zien. Voor het onderzoek geïnterviewde specialisten gaven aan dat ze zich bij de behandeling laten leiden door de richtlijnen voor de behandeling van de beroepsgroep. Bij de besluitvorming over het inzetten van de dure medicijnen spelen kostenaspecten geen rol. De geïnterviewde raden van bestuur gaven bovendien aan dat niet zij, maar de artsen het behandelbeleid bepalen.
Noodzaak van 100 % vergoeding
De NVZ is blij met de uitkomsten van het onderzoek. Ziekenhuizen volgen de behandelrichtlijnen en leveren verantwoorde zorg. Zij slagen er ondanks een gebrekkige vergoeding toch in de patiënten dure behandelingen aan te bieden. Dat geldt in elk geval voor de onderzochte dure geneesmiddelen.
De bekostiging van dure geneesmiddelen is al jaren een voornaam knelpunt. Dat wordt opnieuw onder de aandacht gebracht in dit onderzoek. De huidige beleidsregel dure geneesmiddelen vergoedt 80 % en nu moeten ziekenhuizen vanuit reguliere budgetvergoedingen 20% van de kosten betalen. De NVZ pleit al enige jaren voor invoering van 100 % bekostiging van dure, veelal innovatieve geneesmiddelen.
De verwachting is dat er de komende tijd meer dure medicijnen geïntroduceerd worden en dat ook het aantal indicaties voor deze dure geneesmiddelen toeneemt. Om toegankelijkheid te kunnen blijven garanderen is het daarom dringend gewenst dat de bekostiging wordt verhoogd naar 100 %.
Transparantie en kwaliteit
In het rapport worden aanbevelingen gedaan met betrekking tot het verkrijgen van transparantie over de geleverde kwaliteit van de zorg. In toenemende mate vragen patiënten, verzekeraars, Inspectie voor de gezondheidszorg en andere stakeholders hierom. De branche onderkent het belang hiervan en werkt hier ook hard aan.
De NVZ wil graag samen met medisch specialisten, ziekenhuisapothekers en patiëntenorganisaties nagaan hoe deze transparantie het beste kan worden geboden. Wel moeten de administratieve lasten hiervan beheersbaar blijven. Daarom ligt het voor de hand dat gewenste gegevens hiervoor zoveel mogelijk worden afgeleid van de registraties die al plaatsvinden voor het vastleggen van het primaire zorgproces.